NOVI GRAD

Bosanski Novi/Novi Grad je grad na ušću rijeke Sane u rijeku Unu, na veoma značajnoj raskrsnici puteva kroz njegovu dugu historiju. Na sjeverozapadu BiH granično je općinsko područje s Hrvatskom, zanimljivo po tome što se gotovo iz urbanog centra Novog, mostom prešavši rijeku Unu, ulazi u urbani prostor općine Dvor u Hrvatskoj. Arheološka nalazišta svjedoče da je na ovim prostorima u doba neolita, bakarnog, bronzanog i željeznog doba bilo prvih ljudskih zajednica u okviru pećinskog života, a kasnije i u sojeničkim naseljima uz rijeke. Na prostoru današnjeg Novog najbrojniji su bili pripadnici ilirskog plemena Japodi. Na ostacima starih ilirskih gradina, i tokom antičkog doba, pa i tokom ranog srednjeg vijeka gradile su se čvršće utvrde kako bi odbrambeno bile jače. Rimljani su na ovim prostorima bili aktivni u cestogradnji, gradeći kamenite, tvrde ceste posebno uz rijeke. Prvi zapis imena Novog jedni historiografi vežu za 1217. godinu, dok drugi bilježe da je preteča današnjem Novom naselje, utvrda na njegovom mjestu podignuta 1280. godine. Grad je u osmansko vrijeme bio najisturenija vojna baza Osmanlija prema zapadu, sve do 1687. godine kada su ga zauzeli Austrijanci, pod čijom je vlašću bio do Karlovačkog mira 1699. Između 1726. i 1730. Osmanlije su jakim kamenim bedemima utvrdili grad. Austrougari su 1894. godine porušili do temelja gradsku tvrđavu, kako su činili i u drugim gradovima BiH, da ne bi bili utvrđeni njihovim povlačenjem iz Bosne. Između 1945.-1992. Bosanski Novi se brzo oporavlja, otvaraju se brojni proizvodni pogoni, zapošljava stanovništvo, rekonstruira komunalna infrastruktura itd.; grad postaje moderan na dvije rijeke. Bogat je turističkim destinacijama, što se prvenstveno ogleda u njegovim prirodnim ljepotama i svrstava ga u jedan od ljepših gradova Bosne i Hercegovine. Mnogo je pogodnih mjesta za izletnički i rekreacijski turizam, za lov i ribolov, vožnju čamcima, kajacima, kanuima, rafting plovidbe, šetnju i sportsku rekreaciju u prirodi, kao i kupališnih prostora na Sani i Uni.